In 2026 voert de Belgische regering belangrijke wijzigingen door in de regelgeving rond overuren binnen bedrijven. Wat zijn de nieuwe wettelijke bepalingen? Welke types overuren worden beïnvloed? Wat betekent dit concreet voor jouw rechten en verplichtingen als werkgever? En hoe plan, vergoed en registreer je deze overuren correct? Als specialist in tijdsregistratie biedt Kelio je tools en advies om op de hoogte te blijven van juridische ontwikkelingen en je HR-processen te optimaliseren.
Vanaf 2026: 360 vrijwillige overuren per jaar
Vanaf 1 april 2026 treedt een nieuw plafond van 360 vrijwillige overuren per jaar in werking in België. Deze hervorming vervangt de tijdelijke regeling rond relance-overuren. De wetgeving doorloopt momenteel de klassieke parlementaire stappen en zal binnenkort worden bekrachtigd en gepubliceerd in het Belgisch Staatsblad.
Wat wordt verstaan onder arbeidstijd in België?
In België bedraagt de wettelijke arbeidstijd 38 uur per week. Dit is de tijd waarin de werknemer ter beschikking staat van de werkgever, exclusief pauzes en woon-werkverkeer. In principe mag een werknemer deze grens niet overschrijden, met uitzondering van onder meer handelsvertegenwoordigers en vertrouwensfuncties.
Wat is een overuur? Definitie.
Elk uur dat wordt gewerkt bovenop het voltijdse werkschema is een overuur. De wetgever heeft twee hoofdtypen overuren in België gedefinieerd, respectievelijk op initiatief van de werkgever of de werknemer. Flexibele arbeidsregelingen en collectieve arbeidsovereenkomsten hebben ook invloed op de toepasselijke bepalingen inzake bijkomende arbeid
De verschillende soorten overuren in België
Klassieke overuren
De voorwaarden die overuren in België regelen, zijn vastgelegd in de wet van 16 maart 1971. De werkgever kan zijn werknemers alleen om extra arbeid vragen wegens een buitengewone toename van het werk of een onvoorziene noodzaak. De arbeidstijd, inclusief overuren, mag niet meer bedragen dan 11 uur per dag of 50 uur per week. Deze extra uren worden betaald met een toeslag en geven recht op een betaalde recuperatieperiode. Om dit systeem te implementeren, moet de werkgever een specifieke procedure volgen.
Vrijwillige overuren
Op 1 februari 2017 werd de wet van 1971 gewijzigd, waarbij het concept van "vrijwillige overuren" werd ingevoerd. Deze regeling is bedoeld voor werknemers die vrijwillig extra werk willen verrichten om hun inkomen te verhogen. De procedure is dan vereenvoudigd: de vrijwillige werknemer en zijn werkgever sluiten een schriftelijke overeenkomst, die zes maanden geldig is en kan worden verlengd. Momenteel mag de werknemer tot 120 vrijwillige overuren per kalenderjaar presteren, zonder specifieke reden. Deze arbeidstijd geeft recht op een toeslag, maar hoeft niet te worden gecompenseerd.
Relance-overuren
Tijdens de interprofessionele onderhandelingen en in het kader van maatregelen ter bevordering van de werkgelegenheid, werd het concept van "relance-overuren" ingevoerd. Een wetsvoorstel dat op 1 juli 2023 van kracht werd, staat de prestatie van driemaal 120 heroplevingsuren toe. Deze prestaties worden niet gecompenseerd en zijn niet onderworpen aan een toeslag. Ze zijn echter vrijgesteld van bedrijfsvoorheffing en sociale bijdragen. Deze extra heroplevingsuren worden opgeteld bij de vrijwillige uren, zonder specifieke volgorde. Ze moeten echter worden verdeeld over 3 referentieperiodes.
Voorbeeld: voor de overeenkomst 2024-2025 kunnen 120 heroplevingsuren worden gepresteerd in het 3e en 4e kwartaal van 2023, 120 uur in 2024 en 120 uur in het 1e en 2e kwartaal van 2025.
Beheer werktijden eenvoudig
Vereenvoudig het beheer van werktijden met Kelio: prikklok, uurroosters, afwezigheden… In Kelio is alles gecentraliseerd voor een betrouwbare opvolging en optimale organisatie.
Vrijwillige overuren: wat verandert in 2026?
Begin 2026 diende de federale regering een wetsontwerp in om de regeling rond overuren te hervormen. De nieuwe regels treden in werking op 1 april 2026 en maken een einde aan het systeem van relance-overuren.
Belangrijkste maatregel: plafond van 360 vrijwillige overuren
Werknemers zullen tot 360 vrijwillige overuren per jaar kunnen presteren. De eerste 240 uren zijn vrijgesteld van belastingen en sociale bijdragen. De werknemer ontvangt dus netto zijn brutoloon. De resterende 120 uren geven recht op overloon.
Voorwaarden van de nieuwe vrijwillige overuren
Zoals voor het presteren van klassieke overuren zal de werknemer zijn akkoord vooraf verplicht schriftelijk moeten geven. Deze schriftelijke overeenkomst tussen de werkgever en zijn werknemer zal 1 jaar geldig zijn (stilzwijgend verlengbaar). Deze werkperiodes geven geen recht op inhaalrust en kunnen zonder specifieke reden in plaats gezet worden.
Uitzondering voor de horecasector
In de horecasector, waar de activiteit heel variabel is en de nood aan flexibiliteit heel belangrijk is, stijgt het plafond van 360 naar 450 overuren per jaar.
Hoe beheer je overuren in België?
Hoe beheer je overuren in België?
Tijdregistratie is een centraal probleem binnen HR. Een slecht beheer kan leiden tot soms ernstige gevolgen. Als uw bedrijf de organisatie van extra arbeidsprestaties niet beheerst, riskeert u betwistingen van uw personeel en juridische procedures. Een slechte planning van het werk verhindert dat u profiteert van de vele operationele en financiële voordelen van dit systeem. Het leidt ook tot tijdverlies voor uw HR-teams en een daling van de motivatie van uw personeel.
Hoe volg je optimaal overuren op in België?
Momenteel is het registreren van overuren in België niet verplicht, hoewel de Europese rechtspraak de relevantie ervan heeft vastgesteld. De opvolging van extra arbeidstijd blijft echter cruciaal voor een efficiënt HR-beheer. Kelio biedt u een krachtig en betrouwbaar hulpmiddel om de gewerkte overuren van uw personeel te volgen en te registreren. Met ons HRIS heeft u een duidelijk en objectief overzicht, wat uw wettelijke naleving optimaliseert en u helpt de communicatie met uw werknemers rustig te beheren.
Ontdek Kelio, aarzel zeker niet om een gratis en toegepaste demo te vragen!
